Evet cevabı verenler için ikinci soru: Gördüğünüz şeyin yakamoz olduğuna emin misiniz?

Bu soruya da evet cevabı verenlerin çoğunun yanılıyor olduğuna eminim. Çünkü genellikle mehtaplı gecelerde denize vuran ay ışığı ile yakamoz birbirine karıştırılır. Mehtabın deniz üzerindeki yansımasının yakamoz olduğu sanılır. Halbuki onun adı sadece "ayın şavkı" dır. Yakamozla uzaktan-yakından bir ilişkisi yoktur. Hatta tam tersine mehtaplı gecelerde yakamoz görülemez. Yakamozun görülebilmesi için mehtabın OLMAMASI gerekir.

Yakamoz denilen pırıltıları oluşturan şey aslında mikroskobik boyutlarda (1,5mm) bir deniz canlısıdır. Noctiluca Milliaris isimli bu küçük planktonun vücudundaki özel bir madde herhangi bir temas ile ışık üretir. Bu planktonların milyonlarcası birarda bulunduğu için suyun içindeki her hareket milyonlarca yakamozun ışık üretmesine neden olur. Eğer etrafta güneş, ay ya da güçlü bir şehir ışığı gibi bir ışık kaynağı yoksa yakamozların ürettiği ışık denizde muhteşem pırıltılar oluşturur.

Mehtapsız, karanlık gecelerde balıkçılar kayıklarının direklerine çıkarak uzaklardan geçen balık sürülerinin izlerini ararlar. Balık sürülerinin hareketleri bile bu canlıların yakamoz oluşturmasına neden olur. Bu izler de alışkın gözlerce çook uzaklardan görülebilir.

Aslında yakamoz oluşması için karanlık olması gerekli değildir. Yakamoz her koşulda gece ve gündüz oluşur ama son derecede soluk bir ışık olduğu için görülebilmesi için daha baskın bir ışık kaynağından uzak olması gereklidir. Gece avlanan balıkçılar lüfer misnanın neden olduğu yakamozları görüp korkmasın diye kayıkta lüx yakarlar. Kayıktaki lüx lambası sanıldığının aksine balıkları çağırmak için değil, oluşan yakamozu bastırmak içindir.

Karanlık gecelerde denize girenler unutamayacakları bir deneyim yaşarlar. Denizde insan başka ve çok uzak bir dünyadan gelmiş gibi pırıl pırıl parlar, her hareketi ile denizde muhteşem bir ışık cümbüşü oluşturur. Eşi benzeri olmayan mükemmel bir gösteridir bu.

Ben hayatımda ilk kez bir YAKAMOZ resmi görüyorum. Sizlerin de aynı resmi görmek isteyebileceğinizi düşündüm. Burada yakamoz isimli canlının çok büyütülmüş resmi var. İyi bakın çünkü bu kadar yakından görmek için başka şansınız olmayabilir..